พิมพ์

ฟ้อนเมืองเผียไหมลำปาง

ชื่อรายการ
ฟ้อนเมืองเผียไหมลำปาง
ปีที่ขึ้นทะเบียน
ยังไม่ได้ขึ้นทะเบียน
ภูมิภาค
ภาคเหนือ
จังหวัด
สาระสำคัญโดยรวม

ฟ้อนเมืองเผียไหมลำปาง
ตำบลสวนดอก อำเภอเมืองลำปาง จังหวัดลำปาง

ความเป็นมาของฟ้อนเมืองเผียไหมลำปาง
               
ฟ้อนเมืองเผียไหมลำปาง เป็นชุดที่คิดขึ้นโดยนายสักเสริญ (ศักดิ์) รัตนชัย ซึ่งมีความเชื่อว่า “ความเป็นชาติอยู่ได้เพราะการมีอะไรเป็นของตนเอง จังหวัดลำปาง มีหลายสิ่งหลายอย่างที่น่าเรียนรู้และสามารถเรียนรู้ได้จากของจริง การปลูกฝังให้เยาวชนผูกผันกับวัด สัมผัสวัด โดยใช้ลานวัดเป็นศูนย์กลางในการเรียนรู้ ปลูกฝังคุณธรรม จริยธรรม และศิลปะพื้นเมืองเหนือ ซึ่งเรียนรู้ได้ตั้งแต่ศิลปะลานวัด จิตรกรรมฝาผนังของโบสถ์และวิหารในวัด”
                ความตั้งใจและความเชื่อดังกล่าวทำให้ชมรมจุสะหรีแม่ข่วงเจิง วัดกู่คำ ก่อตั้งขึ้นในปี พ.ศ.๒๕๓๖ เพื่อใช้เป็นสถานที่สำหรับศึกษาเรียนรู้ด้านศิลปะการแสดง
                 นายสักเสริญ (ศักดิ์) รัตนชัย ได้ใช้ลานวัดกู่คำ เป็นสถานที่สอนภาษาคำเมือง และนาฎศิลป์เมืองเหนืออันเป็นเอกลักษณ์ของท้องถิ่น ให้แก่เด็กๆ และได้คิดประดิษฐ์ท่ารำเพื่อใช้ในการสอน จากภาพจิตรกรรมฝาผนังรูปแต้ม วัดนาแส่ง อำเภอเกาะคา จังหวัดลำปาง เป็นภาพการร่ายรำซึ่งวาดโดยสล่าน้อยซาว ในสมัยรัชกาลที่ ๕ เป็นท่ารำก๋งยิง ๑ และก๋งยิง ๒
                และประยุกต์กับภาพจิตรกรรมฝาผนังรูปแต้มวัดเวียงต้า อำเภอลอง สมัยขึ้นนครลำปาง เป็นท่าก๋งยิง ๓ เวียงต้า และภาพจิตรกรรมฝาผนังในวิหาร วัดพระธาตุลำปางหลวง เป็นท่ายอพนมตั้งเกล้า นำมาประดิษฐ์เรียบเรียงให้เป็นท่ารำฟ้อนเมืองเผียไหมลำปาง ๕๘ ท่ารำ ประกอบดนตรีเพลงเผียไหมลำปาง เผยแพร่ในจังหวัดลำปาง และมีการถ่ายทอดสืบต่อกันเป็นรุ่นๆ ปัจจุบันมีสถานศึกษา จำนวน ๑๔ แห่ง จัดการเรียนการสอนฟ้อนเมืองเผียไหมลำปาง และชมชมจุมสะหรี แม่ลูกข่วงเจิง วัดกู่คำ เป็นสถานที่สอนการฟ้อนเมืองเผียไหมลำปาง และเผยแพร่ศิลปะการแสดงพื้นเมืองเหนือแก่ผู้สนใจทั่วไป
ลักษณะการแต่งกาย
                ชุดแต่งกาย
                การแสดงฟ้อนเมืองเผียไหมลำปาง ผู้แสดงแต่งกายในชุดครองสไบ ซึ่งเป็นชุดแต่งกายพื้นเมืองของจังหวัดลำปาง
                วิธีการแต่งกา ใช้ผ้าสไบเคียนอกของสตรีและนุ่งซิ่นบ้วง
                การห่มสว้ายแหล้ง
                ๑.วิธีวัดความยาว ความยาวของสไบอย่างน้อย วัดจากพื้นชูสูงขึ้นให้ชุดแขนความยาว ไม่น้อยกว่า ๒ เมตร
                ๒.เมื่อดึงสไลไขว้หลังทิ้งชายที่เหลือไว้พองาม
                ๓.จัดชายพาดไหล่เลยชายเสื้อลงมา
                ๔.เมื่อเฉวียงชายขึ้นทับทิ้งชายลงด้านหลังควรยาวกว่าด้านหน้า
                ๕.สไบลายก่านปล้องให้จัดชายพาดลายขวางปล้องทับชายสว้าย
ทรงผม
                ทรงผมแบบเกล้าผมและตกแต่งด้วยเครื่องประดับหรือช่อดอกไม้พอสวยงาม

ประวัตินายสักเสริญ (ศักดิ์) รัตนชัย
                นายสักเสริญ (ศักดิ์) รัตนชัย เดิมชื่อ นายฮกลิ่ม หรือศักดิ์ แซ่ฉั่ว (รัตนชัย) เกิดปีมะโรง วันอาทิตย์ ๒๔ กุมภาพันธ์ พ.ศ. ๒๔๗๑ ในสมัยรัชกาลที่ ๗ เป็นบุตรของนายกิม รัตนชัย และนางบัวเกี๋ยง รัตนชัย มีภูมิลำเนาเดิมอยู่ที่บ้านสี่แยกสถานีรถไฟนครลำปาง ตำบลสบตุ๋ย อำเภอเมืองลำปาง จังหวัดลำปาง เชื้อชาติไทย สัญชาติไทย นับถือศาสนาพุทธ มีคู่สมรสชื่อนางทองสุข รัตนชัย และมีบุตร-ธิดา รวม ๖ คน ได้แก่ ๑. นางสาวเอื้องบาน รัตนชัย ๒. นายบุรีรัตน์ รัตนชัย ๓. นางสาวธัญญรัตน์ รัตนชัย ๔. นายอภิวัฒน์ รัตนชัย ๕. นางตาลทิพย์ รัตนชัย ๖. นางสาวศรีมาย รัตนชัย
                  ปัจจุบัน นายสักเสริญ รัตนชัย และครอบครัวพักอยู่บ้านเลขที่ ๓๖๓ ถนนทิพย์ช้าง ตำบลสวนดอก อำเภอเมืองลำปาง จังหวัดลำปาง
               ความสามารถพิเศษ
๑.งานด้านจิตรกรรม งานการประพันธ์บทเพลงและบรรเลง
๒.งานด้านวรรณกรรมร้อยแก้ว ร้อยกรอง สร้างบทภาพยนตร์ บทโทรทัศน์ วิทยุ นิตยสาร
๓.งานศิลปะการแสดง งานหนังสือพิมพ์ งานบริหารกิจกรรมมวลชนสาธารณะ งานผู้นำเยาวชนด้านจริยศึกษา
๔.เป็นนักเขียนอาชีพในกิจกรรมหนังสือพิมพ์ ครูสอนวิชาดนตรี ประกอบอาชีพนักดนตรี และกิจกรรมสำนักงานการพิมพ์๕.เป็นกรรมการหลักสูตรแลกเปลี่ยนวัฒนธรรม
เก็บข้อมูล ณ ตำบลสวนดอก อำเภอเมืองลำปาง จังหวัดลำปาง เมื่อ พ.ศ. ๒๕๔๙
โดย สำนักงานวัฒนธรรมจังหวัดลำปาง

ไฟล์มัลติมีเดีย

  • Voting
    (0 โหวต)
  • Hits
    11005 views