Print

ภาษาบีซู

เรื่อง              : ภาษาบีซู

ผู้วิจัย            : สุวิไล เปรมศรีรัตน์                  

                       มยุรี ถาวรพัฒน์                  

                       กุมารี ลาภอาภรณ์                  

                       อัจฉราภรณ์ ถาวรพัฒน์                  

                       รณกร รักษ์วงศ์                  

ปีงบประมาณ   : 2558 

บทคัดย่อ

           

         ภาษาแต่ละภาษาล้วนมีคุณค่า เป็นมรดกของมนุษยชาติ ภาษาเป็นระบบสื่อสารที่สร้างขึ้นจาก ภูมิปัญญาเฉพาะของแต่ละกลุ่มชน ภาษาเป็นทั้งระบบความคิด ระบบความรู้ ความเข้าใจโลกและสิ่งแวดล้อม เป็นปูมบันทึกภูมิปัญญาและสัญลักษณ์ทางวัฒนธรรมของแต่ละกลุ่มชน

              การเปลี่ยนแปลงในสังคมปัจจุบันเป็นผลมาจากโลกาภิวัฒน์ ทำให้หลายภาษาตกอยู่ในภาวะวิกฤต โดยในจำนวนกว่า ๗๐ กลุ่มภาษาในประเทศไทย มีจำนวนถึง ๑๕ กลุ่มที่อยู่ในกลุ่มภาวะวิกฤตรุนแรงใกล้สูญ (สุวิไล เปรมศรีรัตน์, ๒๕๕๒) จึงมีความจำเป็นอย่างเร่งด่วนที่จะต้องรวบรวมและบันทึกองค์ความรู้ด้านภาษา และภูมิปัญญาท้องถิ่นอย่างเป็นระบบ เพื่อส่งเสริมให้เกิดการสงวนรักษาและสืบสานการใช้ภาษาท้องถิ่นและภูมิปัญญาในหมู่เยาวชนหรือชนรุ่นหลังต่อไป

         โครงการบันทึกรวบรวม เพื่อการสงวนรักษาภาษาและภูมิปัญญาท้องถิ่นของกลุ่มชาติพันธุ์ : ภาษาบีซู มีวัตถุประสงค์เพื่อปกป้องคุ้มครองมรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรม โดยศึกษา บันทึก รวบรวมข้อมูลและจัดทำคลังข้อมูลมรดกภูมิปัญญาทางด้านภาษาวัฒนธรรม และภูมิปัญญาของกลุ่มชาติพันธุ์ ซึ่งในที่นี้หมายถึงกลุ่มชาติพันธุ์บีซู ซึ่งอยู่ในตระกูลภาษาจีน – ทิเบต โดยศึกษาระบบภาษา คำศัพท์ วรรณกรรมท้องถิ่น ตลอดจนองค์ความรู้และภูมิปัญญาท้องถิ่นที่ผ่านภาษาตามสาขาของการขึ้นทะเบียนเป็นมรดกทางวัฒนธรรมของชาติ ดังนี้ ๑) สาขางานช่างฝีมือดั้งเดิม ได้แก่ การสานตาเหลวในรูปแบบต่าง ๆ ๒) สาขาวรรณกรรมพื้นบ้าน ได้แก่ นิทานพื้นบ้านและเพลงพื้นบ้าน ๓) สาขากีฬาภูมิปัญญาพื้นบ้าน ได้แก่ การละเล่นพื้นบ้าน ๔) สาขาแนวปฏิบัติทางสังคม พิธีกรรม และงานเทศกาล ได้แก่ การไหว้หอเสื้อบ้าน (ตาพย่า) ๕) สาขาความรู้และแนวปฏิบัติเกี่ยวกับธรรมชาติและจักรวาล ได้แก่ อาหารพื้นบ้าน และสมุนไพรพื้นบ้าน

         การดำเนินงานในโครงการนี้ได้มุ่งเน้นกระบวนการมีส่วนร่วมของชุมชนเป็นสำคัญ เพื่อให้ชุมชนกลุ่มชาติพันธุ์บีซูมีกำลังใจ และเกิดจิตสำนึกในการสงวนรักษาภูมิปัญญาท้องถิ่นของตน เพื่อให้เป็นมรดกทางวัฒนธรรมของชาติ และนำภูมิปัญญาท้องถิ่นที่ค้นพบไปใช้ให้เกิดประโยชน์ต่อสังคมโดยส่วนรวม

         ผลจากการศึกษาวิจัยนี้จะเป็นประโยชน์โดยตรงกับชุมชนชาวบีซูและวงวิชาการด้านภาษาและชาติพันธุ์ เนื่องจากเป็นการบันทึกเก็บรวบรวมองค์ความรู้ภูมิปัญญาด้านภาษา วัฒนธรรมและภูมิปัญญาของกลุ่มชาติพันธุ์ตนเองในรูปแบบต่าง ๆ เช่น เอกสาร ภาพนิ่ง ภาพเคลื่อนไหว อันเป็นแนวทางในการสงวนรักษามรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรม เพื่อการดำรงรักษาความหลากหลายทางภาษาและวัฒนธรรมที่มีคุณค่าของประเทศและของมนุษยชาติโดยส่วนรวม



icon pdf thdownload